Compronde
Explora e cuatro scenarionan proponi pa proteccion di lama grandi di Aruba.


UN LAMA CONECTA
Un lama saludabel ta duna nos cuminda, ta yuda cubri nos necesidadnan basico y ta sostene e bida marino di cual nos tur ta depende di dje. Proteha nos lama ta yuda cuida nos manera di biba, awe y pa e generacionnan cu ta bin. Cu e proposito aki, Gobierno di Aruba, den colaboracion cu comunidad, ta traha pa identifica areanan marino pa proteccion a traves di Aruba 30×30.
E iniciativa di 30×30 ta forma parti di un compromiso global pa proteha por lo menos 30% di e tera y lama di mundo pa 2030. Aruba a compromete su mes na e meta aki den su Strategia y Plan di Accion Nacional pa Biodiversidad (NBSAP).
Descubri con un sistema ecologico marino saludabel ta sostene pueblo di Aruba, nos naturalesa, y nos futuro.
Sistema ecologico marino saludabel ta ofrece habitatnan esencial pa pisca y otro bida marino. Investigacion cientifico ta mustra areanan marino proteha cu ta bon maneha por yuda sostene populacionnan di pisca y, bou di condicionan adecuado, beneficia piscamento den lama rond di Aruba.
Sistema ecologico marino saludabel ta ofrece habitatnan esencial pa pisca y otro bida marino. Investigacion cientifico ta mustra areanan marino proteha cu ta bon maneha por yuda sostene populacionnan di pisca y, bou di condicionan adecuado, beneficia piscamento den lama rond di Aruba.
Playanan, rifnan di coral, awanan costal y bida marino ta forma parti di nos bida diario na Aruba. Ta caminda nos ta landa, pisca, nabega y pasa tempo cu famia y amigonan. Un ambiente marino saludabel ta yuda sostene e actividadnan aki, nos tradicionnan y e sustento di esnan cu ta depende di lama.
Rifnan di coral, mangelanan, yerba di lama tin un rol importante den proteccion di costa y secuestra carbon for di aire. Manteniendo e habitanan aki ta yuda reduci cierto riesgonan relaciona cu cambio climatico, incluyendo erosion.
Lama di Aruba ta sostene turtuganan di lama, tiburon, chuchu, bayena, delfin, parhanan di lama y diferente sorto especie di pisca. E bestia nan aki ta depende di diferente habitat marino pa alimentacion, reproduccion, refugio y migracion.
For di lama seco te na awanan profundo di lama grandi, e habitnan marino di Aruba ta conecta cu otro. Nan ta sostene cadenanan alimenticio, ciclo di nutriente, areanan di criamento di pisca, y movicion di especienan marino den Caribe.
Aruba su medio ambiente marino ta conecta di cerca cu fuente di entrada, tradicionan cultural, y bida den comunidad. Mantencion di sistema ecologico marino saludabel ta yuda conserva e conexion aki y e beneficionan cu hende ta ricibi for di ocean.
PARTICIPA
E consulta publico tocante e cuatro scenarionan proponi pa proteccion di Aruba su lama grandi (offshore) ta habri di 28 di october te cu 27 di november 2026. Comparti bo perspectivanan via e consulta online, na e loketnan designa of durante un di e tres anochinan di informacion pa publico. E scenarionan ta basa riba informacion cientifico y e aportenan di e prome ronda di consulta (februari–april 2026). Nan ta opcionnan pa dialoga ariba y ainda no ta propuestanan final.
Explora e cuatro scenarionan proponi pa proteccion di lama grandi di Aruba.
Comparti e posibel beneficionan y preocupacionan cu bo ta mira den cada un di e cuater scenarionan proponi pa lama grandi (offshore).
Atende un di e sesion di consulta publico pa ricibi mas informacion, haci pregunta y comparti bo perspectiva.
PUNTONAN DI INFROMACION
Bishita un loket di Aruba 30x30 cerca di bo pa ricibi mas informacion, haci pregunta y ricibi asistencia cu uzo di un tablet pa comparti bo opinion via e consulta publico online.
Aruba ta maneha 25,267.81 km2 di lama, cu ta 140 biaha mas grandi cu e isla mes.
Aruba su area marino ta cubri aproximadamente 25,267.81 km², conectando rifnan di coral cerca di costa, veldnan di yerba di lama y lagunanan cu lama habri y awanan mas profundo. E habitatnan aki ta ofrece luganan pa bida marino alimenta, reproduci y crece, mientras cu Aruba su awanan ta forma parti di rutanan di migracion den e parti sur di Caribe. Di turtuganan y tribonnan te cu bayenanan y parhanan di lama, e bida cu e awanan aki ta sostene ta forma parti di un sistema oceanico mas amplio. Un lama saludabel ta yuda sostene nos pesca, turismo y nos conexion cultural cu lama.
Consulta pa lama grandi
Explora e cuatro scenarionan proponi pa proteccion di lama grandi, desaroya a base di e miho informacion cientifico posibel. Selecciona un scenario pa mira e area proponi riba e mapa. E area di colo mas scur ta mustra e area cu lo ta protegi bou di e scenario aki.
Scenario 1 of 4
Na caminda pa un lama saludabel
Sigui e proceso di un compromiso global te na decisionnan tocante e posibel proteccion y maneho di Aruba su lama. Lama grandi y e lama cerca di costa ta sigui procesonan separa, cu oportunidadnan pa participacion publico na diferente fase. Click riba cada paso pa conoce kico e ta envolvi y con bo por participa.
Where we are now
Global · 196 pais
Stakeholdernan Nacional · Raport
Stakeholder · face to face
DNM · BMF
Public · online & face to face
DNM
DNM · Stakeholders
Project team · Minister
Ministry · DWJZ
DWJZ · legal
Parlamento · publico
05Now
E ronda aki ta invita publico pa explora cuater scenario proponi pa Aruba su lama grandi y comparti nan opinion via un encuesta online. Durante e reunionnan publico presencial, hende por haya mas informacion, haci pregunta y discuti e propuestanan.
Your role
Explora e scenarionan, asisti na un reunion publico y comparti bo opinionnan via e encuesta online. Na e punto di informacion (loket) di Aruba 30x30, bo por ricibi yudansa pa yena e encuesta.
Preguntanan mas frecuente.
3 questions
30×30 ta un meta mundial pa proteha y miho maneha por lo menos 30% di tera y lama di mundo pa aña 2030. Paisnan rond mundo a yega na un acuerdo tocante e meta aki durante Conferencia di Nacionnan Uni tocante Biodiversidad na aña 2022, ora cu e Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework a wordo adopta.
E acuerdo mundial aki ta establece 4 meta a largo plaso pa aña 2050 y 23 meta pa logra pa aña 2030, di cual 30×30 ta e di tres meta.
Aruba tambe a compromete na e meta aki y a inclui’e den su propio Strategia y Plan di Accion Nacional pa Biodiversidad (NBSAP) pa 2024–2030. Pa Aruba, esaki ta nifica busca manera pa proteha y maneha nos areanan natural miho, tanto riba tera como den lama, pa nan por sigui sostene nos comunidad, biodiversidad, y futuro generacionnan.
E meta di 30% no a wordo scogi zomaar. E ta basa riba añanan di investigacion cientifico cu ta mustra cu proteha y maneha miho areanan grandi di tera y lama por yuda mantene naturalesa saludabel, proteha bida di bestia y mata, y preserva e recursonan natural cu hende ta depende di nan.
Lama tin un rol esencial den sosten di bida riba tera, incluyendo aki na Aruba. Lama ta influencia nos clima, ta provee e awa di lama cu nos ta uza pa produci awa di bebe, y ta influencia nos bienestar, tradicionnan y forma di bida di diferente generacionnan.
Basa riba investigacion cientifico, paisnan rond mundo a yega na un acuerdo na 2022 pa traha pa proteha y miho maneha por lo menos 30% di tera y por lo menos 30% di lama pa aña 2030.
E 30% ta un meta comparti na nivel mundial, pero e manera cu e areanan aki ta wordo proteha y maneha ta mes importante cu e cantidad di area cu ta wordo proteha.
Lesa mas:
– Guia di IUCN tocante 30×30 (https://iucn.org/sites/default/files/2023-09/30×30-target-framework.pdf))
– Meta 30×30 di Nacionnan Uni ((https://www.cbd.int/gbf/targets/3))
Nos lama ta un parti importante di bida na Aruba. E ta provee cuminda, sostene pesca y empleo, brinda oportunidad pa recreacion y ta forma parti di nos cultura y forma di bida. Tambe, nos lama ta hogar pa hopi sorto di bida marino cu ta depende di un ambiente saludabel pa sobrevivi.
Door di proteha y maneha nos areanan marino miho, nos por contribui na un lama mas saludabel, sostene bida marino y preserva e beneficionan cu nos lama ta brinda na nos comunidad.

Tin pregunta ariba Aruba 30x30
Get in touch with the project team at [email protected]